رهسپار ملطيه شد . سپاه روم و مليح ارمنى ، مرزدار رومى ، . . . چون از نزديك شدن سعيد آگاه شدند ، بگريختند . . . و شهر را رها كردند . سعيد ، ملطيه را گرفت و كسى را از سوى خود در آنجا امارت داد و بازگشت . در سال 322 هجرى قمرى سردار رومى دمستق با پنجاه هزار سپاه رومى . . . در ملطيه فرود آمد و مدتى آنجا را محاصره كرد تا مردم امان خواستند و شهر را تسليم كردند . « 1 » به نوشتهء اصطخرى ، ملطيه شهرى بزرگ است و مرزهاى آن نزديك كوه لكام ( طوروس ) واقع است ، گردوى بسيار دارد و ميوهء آن بسيار و مباح است و به كسى تعلق ندارد ، آن شهر را از نواحى روم شمارند و گويند از آنجا تا ناحيه روم يك مرحله راه است . « 2 » مقدسى درباره ملطيه فقط همين‌قدر مىنويسد كه مرز بخشى از ثغور جزيره‌اى ملطيه و شهرهايش را دشمن ويران كرده است . « 3 » در حدود سال 490 هجرى قمرى مردى از تركمانان بر ملطيه مسلط شد كه ميان او و گمشتكين بن دانشمند جنگهايى رخ داد . صاحب ملطيه براى نبرد با گمشتكين از بوهموند ، امير فرنگان ، يارى خواست . او پنج هزار سپاهى به ملطيه فرستاد ؛ ولى اين سپاه از گمشتكين شكست خوردند . . . سرانجام گمشتكين ، ملطيه را فتح و فرمانروايش را اسير كرد . سپاهيان فرنگ از انطاكيه به دفاع ملطيه آمدند ، ولى منهزم شدند و بازگشتند . « 4 » ادريسى مىنويسد : ملطيه شهر استوارى است كه در گذشته بزرگ بوده است و بكرّات به دست روميان فتح شده و از اهميت افتاده و خوبيها و نعمتهايش از بين رفته است . « 5 » به نوشته ياقوت ملطيه از بناهاى اسكندر است و مسجد جامع آن را يكى از صحابه‌هاى پيامبر ( ص ) بنا كرده است . شهرى از شهرهاى مشهور روم محسوب مىشود كه مجاور سرزمين شام است . « 6 » در سال 714 الملك الناصر محمد بن قلاوون به ملطيه لشكر كشيد . ملطيه در آن زمان در دست ارامنه بود ، سلطان ملطيه را فتح كرد . « 7 » در نيمه اول قرن هشتم ابو الفداء بر خلاف

--> ( 1 ) . تاريخ ابن خلدون ؛ ج 2 ، ص 599 و 633 . ( 2 ) . مسالك و ممالك ؛ ص 65 و حدود العالم ؛ ص 170 . ( 3 ) . احسن التقاسيم ؛ بخش 1 ، ص 208 . ( 4 ) . تاريخ ابن خلدون ؛ ج 4 ، ص 266 و 292 . ( 5 ) . نزهة المشتاق ؛ ج 2 ، ص 650 و 651 . ( 6 ) . معجم البلدان ؛ ج 5 ، ص 192 . ( 7 ) . تاريخ ابن خلدون ؛ ج 4 ، ص 633 .